بعض العلوم في الجاهلیة

الکهانة : هي الأخبارُ عنِ الکواهن في مستقبل الزمان وادّعاء معرفة الأسرار و مطالعة علم الغیب . وقال بعضهم : « الکهانة هي استخدام الجنّ في معرفة الأمور المُغیَّبة »       

العرافة : هي ادّعاء علم الماضي وکشفه .

القیافة : هي الاستدلال من الآثار علی الأعیان ، وهي في الجاهلیّة نوعان : قیافة البشر وقیافة الأثر . أمّا قیافة البشر فهي الاستدلال بخیلان الوجه وشکل الأعضاء علی نسب الإنسان . وأمّا قیافة الأثر فهي الاستدلال بالأقدام والحوافر والخفاف .

الفراسة : هي الاستدلال بالنظر إلی وجه الإنسان علی ما أضمره في نفسه ، وبالاستماع إلی کلامه علی أمره ، وبالنظر إلی هیئته علی صناعته ، وإلی تقاطیع سحنته علی أخلاقه .

الریافة : هي الاستدلال بالنظر إلی تربة الأرض و أعشابها علی أمکنة الماء في باطن تلک الأرض .

العیافة : هي زجرُ الطیر أي یُرمی بحصاة أو أن یصیح الرجلُ به ، فإن ولّاه میامنه في طیرانه تفاءل به أي تیمّن ، و إن ولّاه میاسره تشاءم به .   

دیانات العرب ( القسم الثالث )

3- وأمّا الوثنیّة فکانت منتشرة أیضا في بلاد العرب تعمل الیهودیّة والنصرانیّة علی إزالة مَعالمها . ویری الدکتور جواد علي وغیره من أرباب التاریخ أنّ الشعوب السامیّة کانت في الأصل علی التوحید ، و أنّ الوثنیّة والأصنام والشرک عَرَضٌ طرأ علی حیاتهم الدینیّة . وکانت الدیانة الوثنیة في جنوبی شبه الجزیرة علی أساس فلکيّ ، تقوم علی عبادة القمر « الإله وَد » ، تعدّ الشمس زوجة له و عَشتَر أي الزُّهرة ابنا لهما . وعلی هذه الثلاثیّة الفلکیّة قاس بعض نصاری تثلیث النصرانیّة فکفَّرهم القرآن . أمّا وثنیّة العرب المستعربة فکانت علی أساس حجريّ تعدّ بعض الأحجار بیتا لله . یقامُ حول تلک الأحجار المقدّسة بناء یُدعَی « حرماً » وکانت زیارة ما یسمّونه « بیت الله » أو الحجّ في أوقات معلومة یسمونها الأشهر الحُرُم . وأشهَرُ « بیت الله » کعبة مکّة لوقوعها في الوسط من طریق القوافل ، لذلک لزمت قریش جوارها وقامت بسدانتها . وکان في الکعبة أصنام لجمیع القبائل ، وکبیر الآلهة فیها الصنم « هبل » ، وکان المقدّم علی المعبودات التي حوتها الکعبة إذ ذاک « الله » .

3- وکیش بت پرستی هم در سرزمین های عرب رواج داشت وآیین یهودیت و مسیحیت به از بین بردن نشانه های آن به کار افتاد . دکتر جواد علی و دیگر بزرگان تاریخ باور دارند که ملت های سامی در اصل بر اندیشه ی یکتا پرستی بودند ، و بت پرستی و بت ها وشرک از بیرون بر زندگی دینی شان وارد شدند . وآیین بت پرستی در جنوب شبه جزیره بر اساس علم فلک استوار بود که اساسش پرستش ماه ( اله ود ) بود ، وخورشید را همسر آن به حساب می آوردندوعشتر یعنی زهره را  پسر آن دو . وبراساس این سه گانه فلکی بعضی از مسیحیان ، سه گانه ی مسیحیت را قیاس گرفتند و قرآن آنان را کافر نامید . اما بت پرستی عرب غیر اصیل براساس ارزش سنگ استوار بود وبعضی از سنگ ها را سنگ های الله به حساب آوردند . پیرامون آن سنگ های مقدس بنایی برپا می شد که حرم نامیده می شد و زیارت آنچه که آن را خانه ی خدا یا حج می نامیدند در وقت های معینی برگزار می شد که آن را ماه های حرام می نامیدند . ونامی ترین خانه ی خدا کعبه ی مکه بود که در وسط راه های کاروان ها قرار داشت . به همین دلیل قریش در همسایگی آن سکونت گرفت و به پرده داری آن اقدام نمود . در کعبه ، بت هایی بود که از آنِ همه ی قبیله ها بود . بزرگ خدایان آنجا بت هبل بود ، پیشاپیش خدایان پرستش شده در آن زمان که در درون کعبه قرار داشت ، الله بود .        

دیانات العرب ( القسم الثانی )

2- وأمّا النصرانیّة فقد دخلت بلاد العرب منذ عهد الرّسل خلفاء المسیح وأثبت ابن هشام والطبريّ وابن خلدون أنّ عیسی علیه السلام بعث ابن ثلماء ، وهو من الحواریین ، إلی الأعرابیّة وهي أرض الحجاز . وانتشرت النصرانیّة اتشارا واسعا في جمیع أنحاء الجزیرة ، ودان بها عدد کبیر من القبائل . ( الموجز في الأدب العربی وتاریخه ، حنا الفاخوری ، المجلد الأول ، صفحة 46 )

 

برگردان :

2- ومسیحیت از زمان رسولان جانشینان مسیح وارد سرزمین های عرب شد و ابن هشام وطبری و ابن خلدون ثابت کرده اند که عیسی علیه السلام ابن ثلماء حواری را به سرزمین اعرابیه همان سرزمین حجاز فرستاد . وآیین مسیحیت در همه ی قسمت های جزیره گسترش بسیاری پیدا کردند ، وشمار بسیاری از قبیله ها بدان گرویدند .     

دیانات العرب (القسم الأول )

    دیانات العرب في الجاهلیّة هي الیهودیّة ، والنصرانیّة ، والوثنیّة .

1- أمّا الوثنیّة فقدیمة العهد في بلاد العرب ، دخلتها في زمن إسماعیل و إبراهیم الخلیل ؛ وقد هاجر الیهودُ بکثرةإلی شبه الجزیرة بعد خراب الدولة الیهودیّة والمدینة المقدسة والهیکل ، فدخل من العرب في دینهم ، وصاروایعیّرون العرب جهارا بوثنیّتهم حتّی زالت قداسة الأصنام من نفوسهم. (الموجَزفي الأدب العربی وتاریخه،حنّاالفاخوری،المجلد الأول،صفحة 46-45)  

 

برگردان : آیین های عرب در جاهلیت عبارت است از یهودیت ، مسیحیت ، و بت پرستی .

1- بت پرستی درسرزمین عرب بس دیرین است ، درزمان اسماعیل و ابراهیم خلیل واردش شده است ؛ یهودیان بیشماری پس از نابودی دولت یهود و شهر مقدس و معبد به جزیرة العرب کوچ کردند ، برخی از عرب به دینشان گرویدند ، وآشکارا عرب را به خاطر بت پرستی به باد انتقاد گرفتند تا آنکه قداست بتها از جانهایشان زدوده شد.